Emzirme Rehberi – 4
Toplum İçinde Nasıl Emzireceğim?
Her şeyden önce toplum içinde emzirmek zorunda değilsiniz. Kadınların çoğu bundan rahatsız olurlar ancak tecrübe kazandıkça kendilerini daha rahat hissederler.Eğer dışarıda kalacağınız süre kısa ise çıkmadan önce ve hemen dönüşte emzirin.Arabanız varsa araç içinde emzirin. Bayan cafe, yada bayanlara özel bir mağaza bulun, yada soyunma kabinini kullanın. Evde iseniz sandalyenizi ters çevirerek insanlarla göz göze gelmeyin, bir bez yada örtü ile göğsünüzü örtün yada ev sahibinden uygun bir oda isteyin.Sütünüzü sağıp biberon ile verebilirsiniz ancak bunu bebeğiniz memeyi emmeyi iyice öğrenmediği ilk aylarda yapmayın.
Okul ya da İşe Geri Döndüğümde Emzirmeye Nasıl Devam Edeceğim?
Emzirmek uzakta olsanız bile sizle bebeğinizi bir arada tutar.Doğum sonrası mümkün olan en uzun izni almaya çalışın böylece sütünüzü sağmak zorunda kalacağınız zamanı azaltmış olursunuz.Çalışan annelerin emzirmesi işverenler için bile faydalıdır çünkü sağlıklı bebeklere sahip annelerin iş yerindeki performansı artar ve iş yerinden hasta bebekleri için sık sık izin almazlar.İşyerinizde emzirme ya da sağma odası varsa orada yoksa içerisinde bir soğutucu bulunan temiz bir oda ayarlayarak öğlen saatlerinde yada aralarda sütünüzü sağıp soğutucuya koyun.Sağmış olduğunuz sütü biberonla verebilirsiniz ancak bunun için bebeğinizin emmeyi iyice öğrenmiş olması gerekmektedir.
Sütümü Nasıl Sağacağım?
Memeden süt elle, el pompalarıyla yada elektrikli pompalarla sağılır.Anneler genelde sağılan miktarın azlığından şikayet ederler. Unutmayın ki doğurduğunuz bebeği oluşturan vücudunuz ona gereken besini de hazırlayacaktır. Siz sadece onu oradan çıkartmasını sağlayacaksınız.Bu işlem için çalışıyor olsanız bile mümkün olan en uzun zamanı ayırın. Varsa size destek verecek bir yakınınızla beraber sessiz bir yerde oturun. Eğer mümkünse bebeğinizi tensel temas yapacak şekilde tutun yoksa bebeğinize bakın yoksa fotoğrafını kullanın.Kafeinsiz ılık bir şeyler için. Memelerinizi ısıtın. Ilık kuru ya da yaş havlu yada ılık duş ile yapabilirsiniz.Bu işlem süt kanallarını rahatlatacaktır. Meme uçlarını her meme ucunu 3-5 dakika olmak üzere masajla dokunup, yuvarlayıp hafifçe sıkarak prolaktin ve oksitosin hormonlarının çalışmasını sağlayın ki hem süt üretimi artsın hem de süt bezleri kasılarak süt meme ucuna doğru ilerlesin.Sağma işlemi sırasında memeye hafifçe masaj yapın. Bir memeyi 5-7 dakika sonra diğerini 5-7 , daha sonra ilk memeyi 3-5 ve diğerini 3-5 en sonunda yine ilk memeyi 2-3 ve diğerini 2-3 dakika sağın.Tüm bu işlemlere ek olarak bir yardımcı sırtınıza iki kürek kemiğinizin arasına masaj yapabilir ve sizde öne doğru eğilip göğüslerinizi sallayarak biraz daha süt gelmesini sağlayabilirsiniz.Bu işlemleri yapmadan, özellikle hormon reflekslerini uyarmadan yapılacak sağma işleminden yeterli süt alınamaz, annenin morali bozulur ve mamaya yönelir.Mama ve biberon kullanımının başlaması ve artması bebeğin memeyi daha az tutup uyarmasına, bu daha az süt üretimine ve bir kısır döngüye neden olur.
Hangi Pompayı Almalıyım?
Sütünü sağması gereken annelerin pek çok alternatifi vardır. Bu pompaların etkinlikleri ve fiyatları çok değişiktir. Pompa kiralayan müesseselerde bulunmaktadır.İkili pompalar sütünü hızlı bir şekilde sağması gereken anneler için iyi olabilir. Anne sütü verilmeyen çocuğun mama, biberon, temizlik ve daha sık hastalanacağı için sağlık harcamaları düşünüldüğünde en pahalı pompa bile ucuz kalmaktadır.
Bebeğime Su veya Meyve Suyu Vermeli miyim?
Sütünüz ilk 6 ay hatta sıcak yaz günlerinde bile bebeğinizin bütün ihtiyaçlarını karşılar. Bu nedenle ayrıca su, süt, mama, meyve suyu vermeye gerek yoktur. Yapılan araştırmalar ek gıdalara 6 aya kadar ne kadar geç başlanırsa bebeklerin o kadar sağlıklı olduğunu göstermiştir.Yenidoğan bebeğin sindirim sistemi çok hassastır. O nedenle 6 ay bekleme ishal ve besin allerjisini önlemede çok faydalıdır. Katı gıdalar bebeğiniz 6 aylık olunca başlanabilir.
Anne Sütünde Yeterli D Vitamini Olmadığı Doğru mu?
Güneş ışığı alan cildimiz D vitamininin ana kaynağıdır.Yaşanılan yer, bebeğin ne kadar güneş ışınlarına temas ettiği, bebeğin derisindeki pigment miktarı ve bebeğin cildine sürülen koruyucu faktörlere göre vitamin üretimi değişir. D vitamini eksikliği kemik gelişimini olumsuz etkiler. Amerikan Pediatri Akademisi bebek ne ile beslenirse beslensin 2. haftadan itibaren günlük 200 IU D vitamini verilmesini önermektedir.
Ek Gıdalara Ne Zaman Başlamalıyım?
İlk 4-6 ay sadece anne sütü önerilmektedir. Bu aydan itibaren uygun ek gıdalara başlayabilirsiniz.
Bebeğimi Ne Zaman Sütten Keseceğim?
Son yapılan öneriler bebeğinizi 2 yıl emzirmeniz yönündedir.
Eşim Emzirmemi Desteklemiyor, Ne Yapmalıyım?
Eşinizi anne sütü ve emzirmenin faydaları konusunda bilgilendirin. Sadece anne sütü verdiğinizde aile ekonomisine ne kadar tasarruf ettirebileceğini anlatın. Anne sütü ile beslenmeyen bebekler için mama, biberon, sterilizasyon ve bebek daha çok hastalanacağı için ilaç, muayene, vakit ve moral kaybı yaşanacağını anlatın.
Alkol ya da Sigara İçerken Emzirebilir miyim?
Amerikan Pediatri Akademisinin son yaptığı çalışmada annesi sigara içerek bebeğin pasif içici durumunda kalması durumunda eğer bebek sadece anne sütü alıyor ise sigaranın bebeklerde neden olduğu üst solunum yolu infeksiyonları ve allerjik astım gibi hastalıkların daha az görüldüğü tesbit edilmiştir.Yani anne sütü sigaranın zararlarını yenmiştir.Ancak sigaranın sütü azaltıcı ve bebekler üzerinde huzursuzluk yapıcı etkileri vardır. Hafif alkollü içeceklerin ( bir kadeh şarap vs ) emzirilen bebekler için zararlı olduğu düşünülmemektedir.Ancak çok fazla alkol alımı bebekleri ilk başta uykulu ya da huzursuz yapar ve sürekli devam edildiğinde bebeğin gelişimi bozulur.
Emzirirken İlaç Kullanabilir miyim?
Her zaman yeni bir ilaç almadan önce doktorunuza danışınız. İlaçların çoğu az da olsa anne sütüne geçer.Eğer kronik bir sağlık problemi ( hipertansiyon, diabet, astım, guatr vs ) nedeniyle ilaç alıyorsanız bu ilaçlar uzun zamandır kullanıldığı için anne sütüne bebeğe etkileri biliniyor olacaktır. Bu ilaçlarınızın güvenilirliğini doktorunuza danışınız. Yeni ilaçlar yada nadir görülen hastalıklarda kullanılan ilaçlar hakkındaki bilgiler maalesef azdır. Parasetamol içeren ağrı kesici, ateş düşürücüleri ve gebeliğiniz sırasında kullandığınız vitamin, mineral haplarını güvenle kullanabilirsiniz.
BEBEĞİNİZ EMZİRİLMEK İÇİN DOĞAR
Emzirme öğrenilen bir beceridir, tıpkı yemek yapmak ve ya bisiklete binmek gibi. Sabır ve pratik yapmak gerekir. Siz ve bebeğiniz bunu öğrenirken bazen sıkılabilir, sinirlenebilirsiniz fakat özgüveninizi yitirmeyin çoğu zaman sorunlar çözülür.Özellikle prematüre doğum, sezaryenle doğum veya bebeğinizdeki sağlık sorunları öğrenmeyi zorlaştırabilir.Eğer işlerin iyi gitmediğinden endişeleniyorsanız hemen yardım istemelisiniz. Unutmayınız ki emzirmek giderek kolaylaşır, zorlaşmaz.
Op.Dr.Cüneyt Genç
Jinekolog
